نصرت کریمی، بیتردید، یکی از «پدیده»های سینمای این بود. تاثیری که او با چند فیلم معدود بر سینمای ایران گذاشت، قابل کتمان نیست. او از سینماگران مولفی بود که مخاطب را خوب میشناخت و دردهای اجتماعی مردم را بخوبی تحلیل میکرد. فیلمهای او، هریک، نیشتری بر یک غدۀ اجتماعی بود. در آستانۀ روز ملی سینما با مستند «سیاه، سبز، سفید» نگاهی داریم به زندگی و آثار این هنرمند بزرگ.
همایون صنعتیزاده یکی از چهرههای خاص فرهنگی اجتماعی معاصر ایران است. بزرگترین ویژگی شخصیت او، جانسختی و کوشش برای رسیدن به مقصد است. او شعبه موسسه فرانکلین را در ایران راه انداخت بهگونهای که به فرانکلین نیویورک وام و مساعده میداد. زمانی هم که فعالیت انتشاراتی را رها کرد و مسائل و مشکلات دادگاههای پس از انقلاب را گذراند، در زادگاهش به کار کشاورزی پرداخت و کاری کرد کارستان، و کل منطقه را تحت تاثیر قرار داد. به همین خاطر عنوان “همایون” شایسته او است.
همایون صنعتیزاده یکی از چهرههای خاص فرهنگی اجتماعی معاصر ایران است. بزرگترین ویژگی شخصیت او، جانسختی و کوشش برای رسیدن به مقصد است. او شعبه موسسه فرانکلین را در ایران راه انداخت بهگونهای که به فرانکلین نیویورک وام و مساعده میداد. زمانی هم که فعالیت انتشاراتی را رها کرد و مسائل و مشکلات دادگاههای پس از انقلاب را گذراند، در زادگاهش به کار کشاورزی پرداخت و کاری کرد کارستان، و کل منطقه را تحت تاثیر قرار داد. به همین خاطر عنوان “همایون” شایسته او است.
در دورۀ پر التهابی که به سر میبریم، پناهبردن بر داشتهها و ظرفیتهای دیروز و امروزمان میتواند تکیهگاه خوبی باشد تا از این توفان بلا عبور کنیم. صادق ملکشهمیرزادی، از باستانشناسان و فرهیختگان ارجمند کشور، سالها پیش، پرده از راز تمدن سیَلک برداشت و بخشی از سرافرازی ایرانیان را به جهان معرفی کرد. بعدها، دیگر بزرگان راه او را ادامه دادند تا امروز ما با بخش بزرگی از رازهای تمدن باستانی فلات مرکزی ایران آشنا شویم. کمتر کشوری در جهان این فرصت را دارد که چنین پشتوانۀ باستانی و تاریخی داشتهباشد. قصۀ «تپۀ سیلک» قصۀ غرور و عظمت ایران عزیز است.
درست کمی پس از نهضت ملیشدن صنعت نفت در ایران، نخستین کارخانه خودروسازی در ایران به راه افتاد و شروع به تولید کامیون کرد. کسی که این نخستین گام را برداشت، مهندس اصغر قندچی، مهندس جوان، بود. او ماشینهای آمریکایی را که برای ویژگیهای آن کشور ساخته بودند، متناسب با جادههای ایران تغییر داد و تحسین تولیدکنندههای آمریکایی را برانگیخت. معروف است در شرایطی که پمپهای بنزین در جادههای کشور فاصله زیادی از هم داشتند برای حل مشکل سوخت کامیونهای ماک، باکی با ظرفیت بیشتر روی این خودرو سوار کرد تا دیرتر نیاز به سوختگیری پیدا کنند.
مهندس قندچی، چندان هم راه هموار در پیش نداشت. بارها از عرش به فرش آمد، ولی نهایتا نامش را با صنعت خودرو سنگین ایران یکی کرد. او مردی بود که با «ماک» آمد و با «ماک» رفت!
«به ایران جاودانیام» ادای دینی است به سه چهره تاثیرگذار مطالعات خلیج فارس: زندهیادان، سدیدالسلطنه کبابی بندر عباسی، دریادار غلامعلی بایندر، و دکتر احمد اقتداری. به همین خاطر، روایت فیلم از شهریور ۱۳۲۰ و سرنوشت این سه شخصیت آغاز میشود و در امتداد تاریخ معاصر ایران پیش میرود. البته محور اصلی مستند، پردازشی است از شخصیت و فعالیتهای دکتر احمد اقتداری.دکتر احمد اقتداری علمدار مطالعات خلیج فارس است. سفرهای فشرده پژوهشی او از ۱۳۴۵ تا ۱۳۵۶ در امتداد سواحل شمالی خلیج فارس، از دیلم تا جاسک، نخستین مواد اولیه بیش از چهل کتاب و دویست مقاله درباره خلیج فارس و زندگی مردمان ساکن سواحل آن است. امروز هرکس برای هر پژوهشی درباره سرشت و سرنوشت مردمان سواحل خلیج فارس محتاج مطالعه آثار دکتر احمد اقتداری است. با این تذکار که آثار او به سبک دانشنامهای نیست و جوهر انسانشناسی مبتنی بر تاریخ دارند.