فیلم ۱۲ دقیقه‌ای «زخم و آیینه» مستندی متاثر از حوادث جنگ دوازده‌روزه با محور کودکانی بود که طی آن جان باختند. گفته می‌شود ۴۹ نفر.مهدی اسدی، کارگردان اثر، بخش اول فیلم را به نمایش زندگی عادی مردم می‌پردازد و در میانه راه با تصاویری از انفجارهای مهیب به فروپاشی زندگی عادی رومی‌آورد که بسیار تاثیرگذار و تاثرانگیز است. اسدی برای نشان دادن شدت تاثر و خشونت جنگ، تصاویر تک و بریده را به صورت جرقه در دل پرده سیاه می‌کارد و مخاطب را به زمینه سیاهی و فلاکت پس از جنگ می‌کشاند. اسدی، شگرد و روشی مدرن و تجربی در انتقال پیام دارد و مخاطب را در برابر گفتار و چهره سخنران یا مصدوم و حتی کارشناس قرار نمی‌دهد. دوربین او به مثابه ناظری بیرونی، بدون قضاوت و تاثیرگذاری بر سوژه، پس از نشان‌دادن فاجعه از بیرون، به داخل فضا هم می‌رود و ما نجواها و صداهای گرفتاران در فاجعه را می‌شنویم بی‌آن‌که ریتم یا چارچوب مشخصی در آن‌ها باشد. ما با این انقطاع و بریدگی صداها، به‌خودی خود، قطع‌شدن زندگی و فروپاشی زندگی‌ها را به‌خوبی حس می‌کند. کارگردان به گونه‌ای تصاویر و صداها را کنار هم چیده، انگار که مخاطب همراه کارگردان در دل ماجرا است و شاهد حشونت جنگی بی‌دلیل است.

جان‌باختگانِ راوی!

یکی از زیباترین سکانس‌های فیلم اسدی، تیتراژ پایانی فیلم است. جایی که در آن، اسامی کودکان جان‌باخته به صورت پراکنده بر صفحه می‌نشیند و پس از آن با همان ترتیب قبلی، اسامی عوامل فیلم را روی همان صفحه می‌بینیم. گویی این جان‌باختگان و عوامل فنی فیلم، به همراه هم، قصه خشونت جنگ را روایت می‌کنند. شگرد خوبی که نام این عزیزان را در تاریخ و با این مستند، ماندگار می‌کند. به طور کلی می‌توان ادعا کرد چند فیلمی که درباره جنگ دوازده روزه تولید شده‌اند، فیلم‌های قابل تامل و موثری بودند و به عنوان شاهد مدعا قابل استناد خواهندبود.

فیلم کوروش، به چند دلیل، برای مخاطب، خاص بود. نخست به این خاطر که به موضوعی می‌پردازدکه تازه است. غم و تاثر ناشی از بیماری مهلک قلبی را از درون و به استناد زندگی یک پسربچه ۱۴ ساله بیان می‌کند که شکل ملودرام و اشک‌انگیز ندارد، هرچند تعدادی از مخاطبان به شدت دچار تاثر روحی شدند و چشمان‌شان پر از اشک شد. دومین دلیل خاص‌بودن فیلم آن بود که ساختار محکم داشت، لکنت زبان نداشت و خیلی راحت فضای ذهنی و روحی کودکِ محتاج تعویض قلب را نشان می‌داد.

پیچ و خم درمان!

در جریان روایت، متوجه می‌شویم کودکی که بیماری مهلک قلبی دارد، از خرم‌آباد به بیمارستان شهیدرجایی تهران منتقل شده و کاملا در وضعیت اضطرار قرار دارد. دوبار برای تعویض قلب به اتاق عمل رفته و هر بار به‌دلیلی، عمل انجام نشده و الان لخته‌های متراکم خون دارد پیشرفت می‌کند و هر آن ممکن است قلب را از کار بیندازد. این شاپسر در اولویت اول بیمارستان برای جراحی و تعویض قلب قرار دارد. بالاخره، شانس به این بیمار کوچک روی می‌آورد و قلب سالمی پیدا می‌شود و عمل تعویض هم با موفقیت به اتمام می‌رسد. حالا که چند وقتی از این ماجرا گذشته، به نقل از کارگردان فیلم، کوروش کاملا سالم است و زندگی عادی را از سر می‌گذراند.